Tam, gdzie cisy i jarzębiny – przywracanie pamięci

Tam, gdzie cisy i jarzębiny – przywracanie pamięci
Podczas spotkania goście otrzymali egzemplarze nowo wydanej książki „Tam, gdzie cisy i jarzębiny” Fot. Joanna Gatlik-Kopciuch

Jak wyglądał „Fascynujący i straszny XX wiek” w Sułkowicach? Jak przeżywali tragiczne wydarzenia obu wojen mieszkańcy tej ziemi? Na te pytania próbuje odpowiedzieć książka wydana przez Towarzystwo Przyjaciół Sułkowic Kowadło pt. „Tam gdzie cisy i jarzębiny. Drogi do wolności – dzieje przodków walczących o wolność Polski we wspomnieniach i archiwaliach”.

 Jednocześnie Kowadło zapowiada, że to dopiero początek, że prace nad zbieraniem wspomnień i odtwarzaniem biografii mieszkańców ziemi sułkowickiej są kontynuowane i zaowocują kolejną częścią publikacji.

Wspomnienia i biografie

Książka zawiera wspomnienia i biografie mieszkańców ziemi sułkowickiej, którzy walczyli podczas I i II wojny światowej, a także doświadczali trudów tego czasu jako zwyczajni mieszkańcy. Kontekst historyczny tych wydarzeń ukazany został w poprzez fragmenty kronik parafialnych, dzienników i monografii. Cennym przyczynkiem do odtwarzania losów przodków są zamieszczone w wydaniu spisy mieszkańców ziemi sułkowickiej walczących na frontach I wojny światowej oraz w Legionach Polskich – oczywiście te, do których udało się autorom wydawnictwa dotrzeć.

Naród bez pamięci traci sumienie

Promocji wydawnictwa towarzyszyło spotkanie zorganizowane przez TPS Kowadło w ramach cyklu Czwartkowe podwieczorki z tematem w gościnnych progach biblioteki i Izby Tradycji. Patronowała mu Pamięć i zdanie Zbigniewa Herberta z wywiadu „Wypluć z siebie wszystko” z 1985 roku: - Naród, który traci pamięć, traci sumienie i tożsamość. A naród bez sumienia i tożsamości nie zasługuje na przyszłość.

Gośćmi honorowymi byli potomkowie bohaterów XX wieku – Józefa Ostafina zabitego wyrokiem sądu komunistycznego w procesie WiN w 1947 roku, Rudolfa Galusa – ofiary zbrodni katyńskiej, posła na Sejm Ustawodawczy Józefa Bochenka, bohaterów spod Monte Cassino, żołnierzy Armii Andersa (Roman Bargieł, Stefan Gędźba, Stefan Ostafin, Władysław Rusek, Aleksander Moroń, Czesław Zarzecki), bohaterów Września, jeńców obozów niemieckich i sowieckich, ofiar łapanek, prześladowań, obozów koncentracyjnych i pacyfikacji, a także żołnierzy I wojny światowej, wojny polsko-ukraińskiej i polsko-bolszewickiej, legionistów i sułkowickich mistrzów – podkuwaczy koni kawaleryjskich uczestniczących w walkach 1914-1921. Przybyli też przedstawiciele władz samorządowych gminnych i małopolskich, Lokalnej Grupy Działania oraz stali bywalcy Czwartkowych podwieczorków z tematem i zainteresowani mieszkańcy gminy. Już dawno Izba Tradycji w Sułkowicach nie gościła tak wielu osób.

Podczas spotkania dodano wiele nowych szczegółów, rozmawiano o nieznanych wydarzeniach, a zespół redakcyjny publikacji TPS Kowadło zapewniał, że ciąg dalszy nastąpi, troska zaś o pamięć pozostanie nadrzędnym celem działalności stowarzyszenia.

Autorzy

Książka jest autorskim projektem TPS Kowadło sfinansowanym dzięki grantom pozyskanym za pośrednictwem LGD Między Dalinem i Gościbią. W skład zespołu redakcyjnego weszli: Urszula Woźnik–Batko, Władysław Bartosz, Stefan Bochenek, Małgorzata Dziadkowiec, Leszek Kapłon, Aleksandra Korpal, Krystyna Sosin, a całość koordynowała Anna Witalis-Zdrzenicka. Nieocenioną pomocą służyli też dyrektor sułkowickiej biblioteki Małgorzata Dzidek i kustosz Izby Tradycji działającej przy bibliotece Maciej Ziembla, autor monografii gminy Sułkowice dr Piotr Sadowski, płk Kazimierz Dymek, kustosze archiwów parafialnych oraz wiele prywatnych osób, które udostępniły wspomnienia, archiwalia, własne teksty publikowane w czasopismach. Wszystkich nie sposób wymienić. Każdemu serdecznie dziękowano.

(awz)