Inicjatywa Lokalna – projekt KALIGRAFIA

Edukacja 5 stycznia 2021 Wydanie 1/2021
Inicjatywa Lokalna – projekt KALIGRAFIA

Przedstawiamy Państwu kolejny projekt zrealizowany dzięki wsparciu funduszy z myślenickiej Inicjatywy Lokalnej: warsztaty kaligraficzne dla dzieci i młodzieży w cytatach polskich (i nie tylko) filozofów, zakończone konkursem kaligraficznym „Sztuka Pisania”. Inspiracją do zorganizowania warsztatów było ogłoszenie przez Sejm RP roku 2020 rokiem Jana Pawła II i Romana Ingardena.

Wiele osób, z którymi rozmawiali organizatorzy, zadawało pytanie: a po co to komu? W dobie komputerów, wiadomości głosowych, nauki online, powszechnego dostępu do wszelkiego rodzaju czcionek, kaligrafia wydaje się historycznym przeżytkiem, niepotrzebnym zawracaniem głowy. Jednak to tylko pozory. Umiejętność kształtnego pisania jest przydatna na każdym kroku. Oglądając zeszyty współczesnych uczniów dorośli łapią się za głowę. Rodzice nawet nie próbują rozszyfrować „robaczków”

prezentowanych przez swoje pociechy, a nauczyciele są zmuszeni do odczytywania nierozpoznawalnych hieroglifów. Ręcznie wypisywane dyplomy uczestnictwa w różnych konkursach, mimo, że wypisywane przez lokalnych skrybów, pozostawiają często poczucie niedoboru estetycznego. Ale nauka kaligrafii to nie tylko efekt estetyczny. Naukowo udowodniony został pozytywny wpływ ręcznego pisania, ze szczególnym uwzględnieniem pięknego ręcznego pisania, na pracę mózgu: stymulowana jest jego aktywność, a u kaligrafujących rozwijana jest orientacja przestrzenna i koordynacji ruchów mięśni i motoryki małej, a także powstają połączenia nerwowe między ośrodkami w mózgu. W praktyce oznacza to wzbogacenie słownictwa i kreatywności, poprawę pamięci, lepszą analizę treści. Do kaligrafowania trzeba użyć części mózgu odpowiedzialnych za analizę języka, percepcję wzrokową i myślenie abstrakcyjne. Kaligrafia jest również świetną formą spędzania czasu wolnego dla uzależnionych od smartfonów i gier komputerowych młodych ludzi. Jest to pasja, która daje ogromną satysfakcję i pozwala rozwijać talenty plastyczne.

Projekt został podzielony na dwa etapy. Pierwszy to warsztaty kaligraficzne dla dzieci ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Myślenicach. Drugi, zamykający, obejmował konkurs kaligraficzny dla dzieci ze szkół podstawowych z naszej gminy i pokonkursową wystawę.

W części warsztatowej odbył się cykl sześciu spotkań, w których uczestniczyła grupa ponad 20 dzieci ze szkoły. Wykładowcą był Grzegorz Barasiński, polski kaligraf i nauczyciel, założyciel Polskiego Towarzystwa Kaligraficznego, z wykształcenia religioznawca, z zawodu skryba – iluminator, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego. Dzieci pod okiem pana Grzegorza stawiały pierwsze kroki w kaligrafii – przy pomocy stalówek i atramentu z entuzjazmem rysowały lisie rodziny i wielkie ryby, nawet nie mając świadomości, że spędzają kolejne godziny na skomplikowanych ćwiczeniach kaligraficznych.

Na zakończenie warsztatów zorganizowany został konkurs kaligraficzny „Sztuka Pisania”, w którym wzięło udział 46 dzieci z Myślenic, Osieczan, Jasienicy, Bysiny, Bęczarki i Głogoczowa. Zadaniem uczniów było napisanie wybranych cytatów filozoficznych dowolnym narzędziem na kartce A4. Teksty mogły być ozdobione przy pomocy farb, kredek i pisaków. Jury brało pod uwagę przede wszystkim samodzielność wykonania pracy, włożony wysiłek i zaangażowanie, kompozycję pracy, rozmieszczenie tekstu, ortografię, wykorzystanie historycznych krojów pisma oraz ogólne wrażenie estetyczne. W komisji zasiedli: Grzegorz Barasiński (przewodniczący) oraz Mirosława Chmiel i Tadeusz Jarząbek. Uczestnicy podzieleni zostali na 3 kategorie: klasy 2-3, 4-6 i 7-8. Wśród najmłodszych przyznane zostały dwa pierwsze miejsca dla Oliwii Matuły z SP w Głogoczowie oraz Aleksandry Bieli z SP w Jasienicy. Kolejne miejsca przypadły Adamowi Gołdonowi i Kornelii Pyrtek. W kategorii klas 4-6 podium należało do Bartłomieja Filuciaka z SP w Osieczanach, a kolejne miejsca przypadły Błażejowi Ingardenowi oraz Annie Sobczyk. Zwycięzcą najstarszej grupy została Emilia Bartosz z Osieczan, na drugim miejscu znalazła się Emilia Jąkała. Przyznano również liczne wyróżnienia. Dzięki wsparciu i patronatowi burmistrza Jarosława Szlachetki, posła Władysława Kurowskiego oraz Grzegorza Barasińskiego ze Szkoły Kaligrafii wszyscy uczestnicy otrzymali atrakcyjne nagrody.

Przygotowaniem i organizacją projektu zajęła się Maja Ingarden, jako przedstawiciel Rady Rodziców działającej przy Szkole Podstawowej nr 1. Mimo epidemii Covid-19 projekt został zrealizowany w całości – pierwsze zajęcia odbywały się stacjonarnie, a kolejne online. W szkole do dyspozycji uczniów pozostał sprzęt kaligraficzny, dzięki któremu będą mogli kontynuować przygodę z kaligrafią w ramach koła kaligraficznego.

Na zakończenie konkursu, w słowach skierowanych do uczestników, wiceburmistrz Mateusz Suder powiedział: „Cieszymy się, że mogliśmy wesprzeć ten projekt w ramach Inicjatywy Lokalnej. Jeżeli w przyszłym roku zostanie zorganizowana podobna inicjatywa, to już teraz mogę zadeklarować wsparcie Urzędu Miasta i Gminy Myślenice”.

Listę wszystkich nagrodzonych i wyróżnionych w konkursie „Sztuka Pisania” można znaleźć na stronie Szkoły Podstawowej nr 1.

Maja Ingarden