Ryszard Tadeusiewicz z tytułem doktora honoris causa
Na takie wyróżnienia dorobku naukowego zasłużyć mogą sobie naprawdę nieliczni. W piątek 27 lutego prof. dr hab. inż. Ryszard Tadeusiewicz, dr. h.c. multi, rektor Akademii Górniczo-Hutniczej w latach 1998-2005, otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Krakowskiej – najwyższą godność akademicką, którą uczelnia może uhonorować osoby szczególnie zasłużone dla nauki.
Prof. Ryszard Tadeusiewicz jest wybitnym specjalistą biocybernetyki i inżynierii biomedycznej, automatyki i robotyki oraz informatyki, ekspertem w zakresie systemów wizyjnych robotów przemysłowych, systemów sensorycznych, sieci neuronowych, modelowania cybernetycznego systemów biologicznych, rozpoznawania mowy oraz analizy i interpretacji obrazów.
Senat Politechniki Krakowskiej uhonorował prof. Ryszarda Tadeusiewicza tytułem doktora honoris causa podczas uroczystego, nadzwyczajnego posiedzenia w auli Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego. W wydarzeniu wzięli licznie udział przedstawiciele AGH na czele z obecnym rektorem tej uczelni prof. Jerzym Lisem, a także przedstawiciele innych szkół wyższych, PAN i PAU, przemysłu, organizacji i stowarzyszeń branżowych i technicznych. Decyzję o nadaniu godności doktora honoris causa prof. Ryszardowi Tadeusiewiczowi, Senat PK podjął uchwałą z 26 listopada 2025 r. - 27 lutego 2026 r. Senat Politechniki Krakowskiej im. Tadeusza Kościuszki nadał 48. w swojej 80-letniej historii tytuł doktora honoris causa.
Laudację na temat osiągnięć laureata wygłosił prof. dr hab. inż. Błażej Skoczeń z Wydziału Mechanicznego Politechniki Krakowskiej, promotor wniosku o nadanie prof. Ryszardowi Tadeusiewiczowi tytułu doktora honoris causa PK. - Prof. Ryszard Tadeusiewicz to postać, która w pełni ucieleśnia wzorzec uczonego łączącego twórczą odwagę badawczą z odpowiedzialnością za kierunki naukowo-technologicznego rozwoju współczesnego świata. Jest jednym z filarów nauk inżynieryjno-technicznych w Polsce i na świecie. Wszechstronność jego osiągnięć, obejmujących biocybernetykę, automatykę i robotykę oraz informatykę, ukazuje, jak twórcza myśl naukowa potrafi przekraczać granice dyscyplin, nadając nowy sens i kierunek rozwojowi współczesnych technologii - powiedział profesor Skoczeń.
Nadanie tytułu doktora honoris causa zawsze wiąże się z wykładem okolicznościowym, który wygłasza osoba uhonorowana tą godnością. Wystąpienie prof. Ryszarda Tadeusiewicza pt. „Jak medycyna połączyła się z techniką i co z tego wynikło” było okazją, aby przyjrzeć się rozwojowi medycyny na przestrzeni wieków i dostrzec przykłady najważniejszych osiągnięć ludzkości w kontekście zastosowania narzędzi technicznych do udzielania pomocy pacjentom. Niezwykle zajmujący, a przy tym z dużą dozą humoru wygłoszony wykład zakończyło swoiste memento: „Dawniej usługi medyczne były dostępne nielicznym, ale za to jednym pacjentem mogło się zajmować nawet kilku lekarzy. Dzisiaj na jednego lekarza przypada nawet kilkudziesięciu pacjentów. A będzie gorzej, bo ludność świata się starzeje... Tylko dobre nasycenie placówek medycznych nowoczesnymi rozwiązaniami technicznymi, znacząco odciążającymi lekarzy od ilości pracy związanej z obsługą każdego pacjenta, może zmienić ten niekorzystny trend. Rozwijajmy więc inżynierię biomedyczną!”
Podczas uroczystości w Collegium Novum, prof. Ryszardowi Tadeusiewiczowi towarzyszyła jego małżonka, Małgorzata Tadeusiewicz, a także córka Joanna Szaleniec, zięć i wnuczka. W Collegium Novum, w którym pojawiło się wielu znamienitych przedstawicieli nauki nie zabrakło również delegacji z Myślenic, w skład której weszli: senator Stanisław Bisztyga, wiceburmistrz Robert Bylica, prezes MARG-u Sylwia Pawlak, dyrektor liceum ogólnokształcącego w Myślenicach Jacek Ślósarz, historyk i kulturoznawca Marek Stoszek, radna miejska Magdalena Gorzelany-Dziadkowiec i prof. dr hab. inż. Tateusz Julisiewicz.
Prof. Ryszard Tadeusiewicz urodził się 5 maja 1947 r. w Środzie Śląskiej. W 1971 r. ukończył z wyróżnieniem studia na Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie. Pracę doktorską pt. „Wybrane zagadnienia rozpoznawania obrazów dźwiękowych” obronił w 1975 r. Dodatkowo, studiował na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Krakowie, na którym potem okresowo pracował jako profesor i kierownik Zakładu Biocybernetyki oraz Zakładu Biostatystyki i Informatyki Medycznej. Prof. Ryszard Tadeusiewicz przeszedł także gruntowne studia w zakresie metod matematycznych i informatycznych w ekonomii, uzyskując w efekcie pełne prawa profesora Akademii Ekonomicznej w Krakowie. Ryszard Tadeusiewicz stopień naukowy doktora habilitowanego w zakresie automatyki uzyskał w roku 1980 na podstawie rozprawy habilitacyjnej pt. „Głosowa łączność człowieka z maszyną cyfrową”. Tytuł profesora nauk technicznych otrzymał w 1986 r., w wieku 39 lat. Uczony całe swoje życie zawodowe związał z Akademią Górniczo-Hutniczą w Krakowie, gdzie podjął pracę zaraz po studiach, w 1971 r. Od początku działalności akademickiej pełnił liczne i odpowiedzialne funkcje. W ciągu 2 lat po ukończeniu studiów posiadał już w swoim dorobku 10 publikacji naukowych, które zostały bardzo pozytywnie odebrane przez środowisko naukowe. W 1973 r. - w wyniku oceny tych publikacji - dostał imienne zaproszenie do Sekcji Przetwarzania Sygnałów Komitetu Informatyki PAN. W 1974 r. naukowiec został mianowany na p.o. kierownika nowoutworzonej na AGH Samodzielnej Pracowni Biocybernetyki. Kierownikiem tej jednostki został po obronieniu rozprawy doktorskiej w 1975 r. W 1980 r. Ryszard Tadeusiewicz został mianowany na stanowisko zastępcy dyrektora Instytutu Automatyki, Inżynierii Systemów i Telekomunikacji. Równocześnie Samodzielna Pracownia Biocybernetyki została przekształcona w Zakład. Rok później ogólnopolska społeczność naukowa ponownie doceniła osiągnięcia naukowe badacza i wskazała go jako członka Komitetu Biocybernetyki i Inżynierii Biomedycznej PAN. Powołanie to było ponawiane w każdej kolejnej kadencji aż do obecnej włącznie. W 1981 r. Ryszard Tadeusiewicz został jednym z założycieli Polskiego Towarzystwa Informatycznego. W 1996 r. prof. Ryszard Tadeusiewicz objął funkcję prorektora ds. nauki AGH, a w 1998 r. rektora tej uczelni (do 2005 r.). W tym czasie prof. Ryszard Tadeusiewicz został wybrany na członka prezydium Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP) i przewodniczącego Konferencji Rektorów Polskich Uczelni Technicznych (KRPUT). W 1998 r. został członkiem Polskiej Akademii Umiejętności – w 2003 r. założył w ramach PAU Komisję Nauk Technicznych. W 2002 r. został wybrany na członka korespondenta Polskiej Akademii Nauk, w 2007 r. na członka prezydium PAN, a w roku 2013 został członkiem rzeczywistym PAN. W latach 2010-2015 pełnił funkcję prezesa Krakowskiego Oddziału PAN.
Prof. Ryszard Tadeusiewicz swoją multidyscyplinarną działalnością badawczą i popularyzatorską zyskał uznanie w kraju oraz za granicą. Jest wybitnym uczonym w dziedzinach biocybernetyki i inżynierii biomedycznej, automatyki i robotyki oraz informatyki. Uznany specjalista w zakresie systemów wizyjnych robotów przemysłowych i systemów sensorycznych. Prekursor nowych kierunków badawczych w Polsce, m.in. w zakresie cybernetycznego modelowania systemów biologicznych, komputerowej analizy obrazów i sygnałów, rozpoznawania mowy, a także sztucznych sieci neuronowych i automatycznej interpretacji obrazów medycznych. Napisał i opublikował ponad 1400 prac naukowych, wydanych w renomowanych periodykach naukowych w kraju i za granicą oraz prezentowanych na ponad 300 konferencjach naukowych, krajowych i międzynarodowych. Jest autorem 128 monografii naukowych i innych książek, m.in. cenionych podręczników, a także 12 książek popularnonaukowych. Aktywnie uczestniczył w rozwoju sztucznych sieci neuronowych i zapoczątkował w Polsce badania łączące analizę przesłanek technicznych, społecznych, psychologicznych i ekonomicznych w kontekście rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego. Prof. Ryszard Tadeusiewicz wniósł ogromny wkład w kształcenie nowych kadr naukowych. Jako wybitny autorytet w środowisku naukowym wypromował 76 doktorów, recenzował 361 rozpraw doktorskich, pełnił rolę recenzenta w 181 przewodach habilitacyjnych oraz opiniował 168 wniosków o tytuł profesora. Uniwersytecka katedra to nie jedyne miejsce, gdzie można usłyszeć Ryszarda Tadeusiewicza, bo potrafi on również popularyzować wiedzę publikując liczne popularnonaukowe felietony w prasie i Internecie, a także prezentując audycje w kilku rozgłośniach radiowych, w których w przystępny sposób wyjaśniania zagadnienia ze świata nauki i techniki.
Dla nas - redakcji „Gazety Myślenickiej” - to wyróżnienie ma również wymiar szczególny. Prof. Ryszard Tadeusiewicz od lat zaszczyca naszych Czytelników swoimi cotygodniowymi felietonami, w których z niezwykłą erudycją, klarownością wywodu i charakterystycznym poczuciem humoru przybliża zagadnienia ze świata nauki, techniki i współczesnych wyzwań cywilizacyjnych. Jesteśmy dumni, że tak wybitny uczony znajduje czas, by dzielić się swoją wiedzą właśnie na naszych łamach. Panie Profesorze - proszę przyjąć serdeczne gratulacje od całej redakcji „Gazety Myślenickiej” oraz wyrazy uznania za imponujący dorobek naukowy i popularyzatorski. To dla nas prawdziwy zaszczyt współpracować z Panem.
Redakcja Gazety Myślenickiej
