Szlakiem przydrożnych figur i kapliczek (161). Przydrożne akty uwielbienia Najświętszej Marii Panny - Gołuchowice(1)

Szlakiem przydrożnych figur i kapliczek (161). Przydrożne akty uwielbienia Najświętszej Marii Panny - Gołuchowice(1)
Kapliczka pw. Ukoronowania Najświętszej Marii Panny w Gołuchowicach. rok 1870. Stan z roku 2024.

W centrum Gołuchowic, przy drodze wojewódzkiej znajduje się kamienna kapliczka gloryfikująca Najświętszą Marię Pannę. Skomponowano ją jako dwukondygnacyjny cokół o trójstopniowej podstawie potraktowanej uskokowo. Wyeksponowano kompozycję o podstawie prostokąta, w miarę równomiernych wysokościach kamiennych modułów stopniowo zwężających się ku górze. Dwukondygnacyjny, rozczłonkowany cokół z prostokątnymi niszami przesklepionymi półkolistym łukiem wypełniono rzeźbami lub płaskorzeźbami. Jedynie płaskorzeźbę przedstawiającą św. Piotra umieszczono w wycinku niszy zwieńczonej czterodzielnym, kotarowym łukiem. Cokół kapliczki zwieńczono profilowanym gzymsem.

Pierwszą kondygnację w części frontowej zdobi wyłaniająca się z wieńca główek aniołków płaskorzeźba ukazująca św. Piotra z atrybutami: w prawej ręce dzierży klucze, lewą podtrzymuje księgę. Poniżej w ramce o wklęsło-ściętych narożnikach wygrawerowano inskrypcję: „Bogu na chwałę w Trójcy Św. Jedynemu. Pamiątka. RP 1870 proszą o pacierz do Boga”. Na prawej stronie od strony frontowej elewacji kapliczki znajduje się płaskorzeźba św. Elżbiety Portugalskiej z atrybutem w postaci korony położonej na ziemi, co symbolizuje zrzeczenie się przez nią tronu i wstąpienie do założonego przez siebie zakonu Sióstr Klarysek w Coimbrze jako tercjarka. Na lewej elewacji kapliczki znajduje się płaskorzeźba św. Łukasza w trakcie kontemplacji, zapewne po napisaniu ikony Matki Bożej.

W części frontowej drugiej kondygnacji umieszczono płaskorzeźbę przedstawiającą wątek chrystologiczny: chrzest Chrystusa w Jordanie. Chrystus zanurzony jest w nurcie Jordanu, powyżej na skale stoi św. Jan Chrzciciel udzielający chrztu. Scenę afirmuje Duch św. w postaci Gołębicy. Od strony prawej centralnej elewacji, w niszy znajduje się płaskorzeźba ukazująca św. Floriana. Postać o owalnej twarzy z pełnym zarostem okryta jest płaszczem o krzywoliniowych fałdach. Od strony lewej natomiast znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca św. Michała Archanioła z atrybutami: wagą i mieczem.

Kompozycję wieńczy scena Ukoronowania Najświętszej Marii Panny na Królową nieba i ziemi, na tle promienistej glorii, dokonywana przez Boga Ojca i Chrystusa z krzyżem. Maria klęczy w asyście aniołów wynurzających się z obłoków. Aktowi koronacji patronuje Duch św. w postaci Gołębicy. Kapliczkę przykrywa półokrągły daszek oparty na esownicowych prętach przytwierdzonych w gzymsie trzeciej kondygnacji.

cdn

Stanisław Szczepan Cichoń Stanisław Szczepan Cichoń Autor artykułu

Absolwent Papieskiej Akademii Teologicznej na wydziale historia kościoła ze specjalizacją sztuki sakralnej. Autor książki "Dwanaście miesięcy w objęciach figur i kapliczek przydrożnych. Ziemia myślenicka i okolice".