Wystawa o konstytucji marcowej na myślenickim Rynku

Kultura 29 czerwca 2021 Wydanie 24/2021
Wystawa o konstytucji marcowej na myślenickim Rynku

Od 25 czerwca na płycie myślenickiego Rynku można obejrzeć wystawę plenerową zatytułowaną Konstytucja marcowa (1921). 100. rocznica uchwalenia Ustawy Konstytucyjnej Rzeczypospolitej Polskiej. Wystawa została opracowana przez Muzeum Niepodległości w Myślenicach.

Dokładnie sto lat temu, w czerwcu 1921 roku weszło w życie większość przepisów konstytucji (1 czerwca 1921 opublikowano ją w Dzienniku Ustaw). Konstytucja marcowa była jednym z najważniejszych aktów prawnych II Rzeczypospolitej. Ustawa zasadnicza z 1921 roku wieńczyła trudny proces budowania i scalania państwa polskiego, odrodzonego po 123 latach niewoli. Jak powiedział wybitny historyk prof. Tomasz Nałęcz: „Konstytucja marcowa była fundamentem ustrojowym, na którym wznoszono cały gmach państwowy Rzeczypospolitej”.

Wiele zasad uchwalonych w ustawie zasadniczej sprzed 100 lat funkcjonuje w ładzie polityczno-ustrojowym współczesnego państwa polskiego. Można tu wymienić: zasadę suwerenności narodu, zasadę trójpodziału władzy czy ideę demokracji reprezentacyjnej, której istotą jest to, że naród wybiera swoich przedstawicieli w pięcioprzymiotnikowych wyborach. Na wystawie zorganizowanej przez myślenickie muzeum zostały zaprezentowane główne zasady konstytucji marcowej. We wstępie zaprezentowano przykłady kilku innych polskich konstytucji uchwalonych przed 1921 rokiem. Na kolejnych planszach opisano jak przebiegał w polskim parlamencie proces, który doprowadził do uchwalenia konstytucji 17 marca 1921 roku.

Warto też wspomnieć, że na wystawie pojawiają się także myślenickie wątki. Zaprezentowano na niej m. in. postać Andrzeja Średniawskiego, polityka ludowego, jednego z liderów PSL „Piast” związanego z Myślenicami. Przez trzy lata od 1919 do 1922 roku był on posłem Sejmu Ustawodawczego, którego głównym dziełem było uchwalenie konstytucji marcowej. Konstytucja sprzed stu lat była też ważna dla mieszkańców Myślenic. Ustawa zasadnicza z 1921 roku była bowiem podstawowym aktem prawnym, który regulował funkcjonowanie samorządu terytorialnego w okresie międzywojennym. W przypadku międzywojennych Myślenic organami tego samorządu były starostwo powiatowe oraz gmina.

Wystawa będzie prezentowana na myślenickim Rynku do 9 lipca bieżącego roku.

Serdecznie zapraszamy do jej obejrzenia.

Andrzej Małysa,

Muzeum Niepodległości w Myślenicach